May Day: మే డే ప్రత్యేక కథనం: చెమట చుక్క నుంచి సంపద సృష్టి వరకు.. నేటి కార్మికుడి గమ్యం ఎటు..?

హైదరాబాద్: ఎర్రని ఎండలో రక్తాన్ని చెమటగా మార్చి, ఈ లోకానికి వెలుగులు పంచే శ్రమజీవుల పండుగ ఈరోజు. మే 1.. ప్రపంచవ్యాప్తంగా కార్మిక గర్జన వినిపించే రోజు. ఎనిమిది గంటల పని దినం కోసం చికాగో వీధుల్లో చిందిన రక్తపు చుక్కలు, నేడు మనం అనుభవిస్తున్న హక్కులకు పునాదులు. కానీ, దశాబ్దాలు గడుస్తున్నా, సాంకేతికత అగ్రశిఖరాలకు చేరుతున్నా.. అసలు ‘శ్రమ’కు సరైన గుర్తింపు దక్కుతోందా.? అనేది నేటి మిలియన్ డాలర్ల ప్రశ్న..

ఒకప్పుడు కార్మిక హక్కులంటే కేవలం పని గంటలు, కనీస వేతనం. కానీ నేటి డిజిటల్ యుగంలో ‘కార్మికుడు’ అనే పదానికి నిర్వచనం మారిపోయింది. పొలంలో నాగలి పట్టే రైతు నుంచి, సాఫ్ట్‌వేర్ కంపెనీలో కీబోర్డ్ కొట్టే ఉద్యోగి వరకు.. గిగ్ ఎకానమీలో డెలివరీ బాయ్స్ నుంచి ఫ్యాక్టరీ కూలీల వరకు అందరూ శ్రమజీవులే. అయితే, ఇప్పుడు ‘వర్క్ ఫ్రమ్ హోమ్’ లేదా ‘ఫ్లెక్సిబుల్ టైమింగ్స్’ పేరుతో కార్మికుడి పని గంటలకు హద్దులు లేకుండా పోతున్నాయి. 8 గంటల పని దినం అనేది కేవలం పుస్తకాల్లోనే కనిపిస్తోంది తప్ప, ఆచరణలో 12 నుంచి 14 గంటల శ్రమ దోపిడీ నిశ్శబ్దంగా సాగుతోంది.

ఒకప్పుడు కేవలం శారీరక శ్రమ చేసేవారే కార్మికులని అనుకునేవారు. కానీ నేడు మానసిక ఒత్తిడితో సతమతమవుతున్న మధ్యతరగతి ఉద్యోగులు కూడా ఆధునిక కార్మికులే. ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ (AI) పెరిగిపోతున్న తరుణంలో, తమ ఉద్యోగాలకు భద్రత ఎక్కడ అనే ఆందోళన ప్రతి ఒక్కరిలోనూ మొదలైంది. యంత్రాలు మనుషుల పనిని సులువు చేయాలి కానీ, మనుషులనే మింగేయకూడదు.

చట్టాలు మారుతున్నాయి.. ప్రభుత్వాలు మారుతున్నాయి.. కానీ సామాన్య కార్మికుడి బతుకు చిత్రం మాత్రం మారడం లేదు. ధరలు ఆకాశాన్నంటుతున్న వేళ, చాలని జీతాలతో సామాన్యుడు పడుతున్న పాట్లు వర్ణనాతీతం. భవన నిర్మాణ కార్మికుల సంక్షేమ బోర్డులు ఉన్నా, రైతు కూలీలకు బీమా పథకాలు ఉన్నా.. అవి అర్హులకు ఎంతవరకు చేరుతున్నాయనేది క్షేత్రస్థాయిలో పరిశీలించాల్సిన అంశం.

లోకానికి అన్నం పెట్టే రైతు, అంబరానికి ఆకాశహర్మ్యాలను నిర్మించే మేస్త్రీ, దేశ ఆర్థిక రథాన్ని నడిపే ప్రతి చేతికీ ఈ మే డే సందర్భంగా సెల్యూట్ చేద్దాం. వారి శ్రమకు విలువ కడదాం. ఎందుకంటే, శ్రమ జీవి లేనిదే సృష్టి లేదు.. సంపద అంతకంటే లేదు..!